SOTP, czyli Sum of the Parts, to wycena spółki jako sumy wartości jej poszczególnych biznesów. Najprostsza intuicja jest taka, że rozbieramy spółkę na części, wyceniamy każdą osobno, a potem składamy wszystko z powrotem. Ma to sens szczególnie wtedy, gdy poszczególne segmenty bardzo się od siebie różnią.

Wyobraź sobie spółkę posiadającą jednocześnie:

• szybko rosnący biznes software'owy,
• tradycyjną działalność przemysłową,
• udziały w innej spółce giełdowej.

Próba wycenienia całości jednym P/E albo EV/EBITDA może niewiele powiedzieć, bo Software może zasługiwać na zupełnie inny mnożnik niż biznes przemysłowy, więc w SOTP każdy z nich dostaje własną wycenę.

Załóżmy, że spółka ma trzy segmenty.

• Pierwszy szacujemy na 10 mld zł.
• Drugi na 6 mld zł.
• Trzeci na 4 mld zł.
• Razem daje to 20 mld zł wartości przedsiębiorstwa.

Jeżeli spółka ma jeszcze 5 mld zł długu netto, po jego odjęciu zostaje około 15 mld zł wartości dla akcjonariuszy. To właśnie podstawowa logika SOTP.

To największa zaleta tej metody. Jeden segment możemy wycenić na podstawie EV/EBITDA, drugi przez P/E. Udział w notowanej spółce po prostu według jego wartości rynkowej. Jeszcze inny biznes może wymagać DCF. SOTP pozwala dopasować metodę do tego, co właściwie wyceniamy.

Najczęściej przy konglomeratach, holdingach i spółkach, w których jeden szybko rosnący segment zaczyna być ukryty przez dużo większą, ale wolniej rosnącą resztę biznesu.

Może wtedy się okazać, że rynek wycenia całą firmę na 20 mld USD, podczas gdy sam najbardziej wartościowy segment mógłby być wart 15 mld USD. To od razu zmienia sposób patrzenia na resztę spółki.

Największe ryzyko polega na tym, że inwestor wybierze dla każdego segmentu taki mnożnik, który daje mu pożądany wynik. Trzeba też uważać na koszty centrali, dług, udziały mniejszościowe czy podatki związane z potencjalną sprzedażą aktywów. Suma wartości segmentów nie zawsze jest dokładnie tym samym co wartość całej spółki.

SOTP wycenia każdy istotny biznes spółki osobno, a później sumuje ich wartości i dokonuje potrzebnych korekt. Jest szczególnie przydatne wtedy, gdy jedna firma prowadzi kilka biznesów, które trudno sensownie wycenić jednym mnożnikiem.