Wstęp
Przewrotnie moglibyśmy napisać, że nadwyżka obywateli jest najwyższa w historii, ale to wymagałoby odrębnego wpisu, bo na starcie wzbudziłoby niezrozumienie. Zostańmy więc na razie przy samym deficycie. Budżet Polski nigdy nie był za dobrze zbilansowany, zwłaszcza na tle państw Europy Zachodniej. Same zbrojenia i wielomiliardowe zakupy sprzętu wojskowego zwiększą deficyt budżetowy o kilkadziesiąt miliardów dolarów. Pisaliśmy już, że polska wyda w najbliższych latach nawet setki miliardów na armię. Już w 2023 roku na wojsko wydamy prawie 4% naszego PKB i jest to największy wskaźnik w całym NATO.
Deficyt budżetowy Polski
Deficyt budżetowy w 2024 roku wyniesie prawie 200 miliardów złotych!
W sumie planowany deficyt budżetowy Polski w 2024 roku to prawie 165 mld zł! Przyszłoroczny deficyt budżetowy będzie nominalnie najwyższy w historii Polski. Dochody budżetu wzrosną z 601,4 mld zł w 2023 roku do 683,6 mld zł w 2024 roku, a wydatki państwa mają wzrosnąć z 693,4 mld zł do 848,3 mld zł. Na ochronę zdrowia mamy wydać 190 mld zł, a programy społeczne ponad 137 mld zł. Największy wzrost generować mają wydatki na obronę narodową. Te mają wynieść w 2024 roku przynajmniej 158 mld zł. To ponad 4% PKB.
Tak wielkie wydatki związane są z rekordowymi zakupami dla Wojska Polskiego. Chodzi m.in. o F-35, systemy obrony przeciwlotniczej (Pilica, Narew, Wisła), zakup ponad 500 czołgów (K2 i M1A2), zakup samolotów szkolno-bojowych FA-50, zakup trzech fregat Miecznik, wyrzutni rakiet HIMARS, armatohaubic Krab oraz K9, bojowych wozów piechoty Borsuk czy śmigłowców AW-101, AW-149 i S-70i Black Hawk oraz AH-64E. Na poniższym wykresie widać szacowane koszty z każdego programu zbrojeniowego.
Plany zbrojeniowe Polski na najbliższe lata w mld zł
Jednak to nie czołgi i samoloty stanowią największe obciążenie dla budżetu Państwa. Najwięcej gotówki przeznaczamy na system emerytalny. Polscy emeryci przechodzą na odpoczynek najwcześniej spośród wszystkich krajów OECD, a w efekcie polskie wydatki na emerytury są jednymi z najwyższych na świecie w stosunku do PKB.
Wydatki na emeryturę % PKB, 2021
Zadłużamy się szybciej niż Unia Europejska
Deficyt i dług będą więc wyraźnie wyższe, niż wskazywały wcześniejsze plany rządu. W ogłoszonym w kwietniu Wieloletnim Planie Finansowym rząd zakładał, że w przyszłym roku deficyt wyniesie 3,4 proc. PKB, a dług publiczny 52,4 proc. PKB. Zbliżające się wybory parlamentarne skłoniły polityków do licytacji i podwyższyły deficyt. Do niedawna nasze Państwo trzymało znacznie lepszą dyscyplinę wydatków publicznych niż nasi sąsiedzi z Europy Zachodniej. Co widać na poniższym wykresie. Polska dzięki wysokiemu wzrostowi gospodarczemu w latach 2014 – 2019 mogła pochwalić się efektywnym zmniejszaniem zadłużenia. Działo się tak dlatego, że nasz dług rósł wolniej niż PKB.
Deficyt budżetowy Polski i krajów UE w stosunku do PKB
