Wstęp
Z danych OECD wynika, że polskie gospodarstwa domowe mają bardzo niską ekspozycję na rynek akcyjny. Według OECD zaledwie 20% aktywów finansowych polskich rodzin to akcje. Nie jest to najniższy wynik w zestawieniu OECD, ale plasuje Polskę w dolnej części zestawienia. Dla porównania w Stanach Zjednoczonych aż 58% kapitału tamtejszych rodzin jest ulokowana w akcjach. Zupełnie inaczej jest w przypadku gotówki, do niej nasi rodacy przywiązują bardzo dużą wagę. Według OECD gotówka stanowi ponad 50% aktywów finansowych gospodarstw domowych w Polsce. To jeden z najwyższych wyników w zestawieniu OECD.
Śledząc wyniki ankiet przeprowadzanych przez różne instytucje finansowe i organizacje można zauważyć, że główną barierą, która sprawia, iż Polacy nie inwestują w akcje, jest brak wystarczającej wiedzy inwestycyjno-finansowej oraz brak wystarczającej ilości wolnej gotówki. Odsetek Polaków, którzy uważają, że ich wiedza na temat zasad funkcjonowania Giełdy Papierów Wartościowych jest bardzo lub raczej duża wynosi tylko 7 proc. Zaś tych, którzy oceniają ją jako bardzo lub raczej niska - 64 proc., wynika z badania "Poziom wiedzy finansowej Polaków 2023" opublikowanego przez Warszawski Instytut Bankowości i Fundację GPW.
Skoro zaledwie 7 procent mieszkańców naszego kraju uważa, że ich wiedza o giełdzie jest bardzo duża lub duża, to nic dziwnego, że tylko 10% z nas rozważa samodzielne inwestowanie na rynku kapitałowym.
Procentowa wartość aktywów finansowych trzymanych przez gospodarstwa domowe w akcjach – dane OECD dla poszczególnych państw
W co inwestują Polacy?
Polacy twierdzą, że miejsce, gdzie inwestują najwięcej, to edukacja własna, czyli szeroko pojęty samorozwój. Z raportu „Polak Inwestor 2023” wynika, że na kolejnych miejscach znalazły się kruszce (46 proc.), głównie złoto. Tylko nieznacznie mniej inwestorów wskazało na obligacje skarbowe (44 proc.).
W co Polacy inwestują najczęściej – badanie Polak Inwestor 2023
Polacy kochają również złoto. Ostatnio zmniejszyliśmy jednak mocno jego zakupy. W 2023 roku Polacy kupili o około 40 proc. mniej złota niż w rekordowym 2022 roku. Łącznie kupiono mniej więcej 11,5 tony złota. W roku 2022 było to aż 19 ton. Natomiast dwa lata temu 14 ton. Powodem, dla którego Polacy kochają złoto, jest przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa z jakim kojarzy się złoty kruszec.
Do tego z raz kupionym złotem nic nie trzeba robić. Złoto podatne jest na o wiele mniejsze wahania cenowe niż akcje, co też ma dla niektórych inwestorów znaczenie. Niewiele mniejszą popularnością niż złoto cieszą się kryptowaluty. Posiada je ponad 40% inwestorów. W przypadku kryptowalut nie ma jednak mowy o małej zmienności. Ich zaletą jest jednak wysoki potencjał wzrostu.
Polak uwielbia inwestowanie w nieruchomości
Dużo mówi się o tym, że Polacy kochają inwestować w nieruchomości. Liczby to potwierdzają. Około 30% inwestorów ma ekspozycję na tę klasę aktywów. Czemu „tylko” 30 %? Z pewnością dlatego, że nieruchomości mają niezwykle wysoki próg wejścia. Kupując nawet zwykłą kawalerkę, ciężko jest zejść poniżej kwoty 250 tys. zł i mowa tu o mniej prestiżowych lokalizacjach w mniejszych miastach Polski.
W co Polacy inwestują najczęściej wersja rozszerzona – badanie Polak Inwestor 2023
Chociaż majątek Polaków rośnie w rekordowym tempie to wciąż większość z nas, nie ma aż tak dużego portfela inwestycyjnego. Według szacunków mniej niż połowa inwestorów inwestuję kwotę większą niż 100 tys. zł. Portfel o wartości większej niż milion złotych jest absolutną rzadkością, posiada go mniej niż 10% z nas. Dobra wiadomość jest taka, że wraz z doganianiem zachodu, będziemy mogli odkładać coraz więcej nadwyżek finansowych na inwestycje, a wartość naszego portfela znacząco się zwiększy.
przypuszczalna wartość portfeli inwestycyjnych Polaków – dane podano w tys. zł
Różnice między milionerami a drobnymi inwestorami
Interesującym są również istotne różnice między osobami zarządzającymi portfelem inwestycyjnym o wartości większej niż milion złotych, a drobnymi inwestorami (posiadającymi portfel inwestycyjny do 10 tys. zł). Milionerzy stawiają na większą dywersyfikację. Średnio lokują swój kapitał w prawie 9 różnych rodzajów aktywów. Dla porównania drobni inwestorzy mają ich tylko niecałe 4. Milionerzy mniej wierzą też w kryptowaluty. Posiada je tylko co trzeci z nich. Milionerzy kochają również polskie akcje. Ma je aż 85% z nich. W przypadku drobnych inwestorów ten odsetek nie przekracza 25%.
Różnice między milionerami a drobnymi inwestorami
