Wstęp
Lotnictwo to jeden z najbezpieczniejszych środków transportu, ale linie lotnicze z Rosji raczej do tego nie należą. Od wielu lat były i tak uznawane za jedne z najgorszych. Po wybuchu wojny ich reputacja pogorszyła się jednak jeszcze bardziej. Wszystko to za sprawą sankcji nałożonych na przemysł lotniczy. Już teraz sytuacja z rosyjską flotą samolotów pasażerskich byłaby tragiczna, gdyby nie fakt, że Putin dekretem skonfiskował samoloty zachodnich przewoźników. Nacjonalizacja tego typu w końcu się na Rosji zemści. Zachodnie firmy nie będą leasingować Rosji samolotów przez dekady. Amerykański Boeing już zapowiedział, że nie będzie sprzedawać samolotów Rosji przez kolejne 20 lat.
Potężne straty finansowe sektora
Z raportu Rosyjskiego Stowarzyszenia Operatorów Transportu Lotniczego wynika, że w 2022 r. straty sektora lotniczego Rosji wyniosły 144 mld rubli (7 mld zł). Z usług przewoźników skorzystało o 15 proc. mniej pasażerów niż rok wcześniej. Ogółem linie rosyjskie przewiozły 95,2 mln osób. Dużo wyższe straty zanotował transport towarowy. Przewozy cargo spadły o 58,9 proc. do 606,3 tys. ton. Największe straty nastąpiły na międzynarodowych trasach. To efekt agresji Kremla na Ukrainę, skutkującej zamknięciem przestrzeni powietrznej dla rosyjskich przewoźników m.in. przez Unię Europejską i USA.
Rosyjscy politycy zapewniają, że „pomimo znacznych strat, w 2022 r. branża zdołała zapewnić stabilność finansową i ekonomiczną większości krajowych przewoźników”. Przyczyniły się do tego dwa czynniki: 100 miliardów rubli państwowych pieniędzy wpompowanych głównie w narodowego przewoźnika - Aerofłot i dumpingowa ulga podatkowa na paliwo do silników samolotowych. Rosjan do podróży może jednak zniechęcać bezpieczeństwo lotów rosyjskimi liniami, gdzie głównym problemem zaczyna być brak części zamiennych.
Ich niedobór zmusza linie lotnicze, do „nieortodoksyjnego podejścia do kwestii bezpieczeństwa”. Jeden z rosyjskich serwisów opozycyjnych opublikował informacje o tym, że Aerofłot nakazał personelowi lotniczemu zaprzestanie zgłaszania wadliwego lub brakującego sprzętu, zapewniającego bezpieczeństwo na pokładzie samolotów. Portal internetowy cytował pracowników tych linii, którzy otrzymali instrukcję, aby usterki na pokładzie nie były rejestrowane w dziennikach, a jedynie zgłaszane ustnie.
Rosyjskie linie lotnicze kurczą się
Teoretycznie Rosja powinna być odporna na zachodnie sankcje wymierzone w przemysł lotniczy, bo sama produkuje samoloty. W 2008 roku po raz pierwszy dokonano oblotu nowego samolotu krajowej produkcji. Suchoj Superjet 100 był jednak rosyjski tylko z nazwy. Aż 70% komponentów użytych do jego produkcji pochodziło z krajów zachodnich. W czasie pokoju propaganda sfilmowała go setki razy, a Putin chwalił się „rosyjskim cudem techniki, pokazując jak to wielka Rosja, wstaje z kolan i technologicznie dogoniła zachód”. Ten piękny sen skończył się 24 lutego 2022 roku.
Przed rozpoczęciem wojny, na rosyjskim niebie latało około 150 Suchoji Superjet 100. Po wprowadzeniu sankcji 70% części samolotu stało się niemożliwych do serwisowania. Rosja co prawda przez pewien czas radziła sobie z tym problemem. Pomysłem była kanibalizacja części. Polegało to na uziemieniu części maszyn, wymontowywanie z nich komponentów i naprawianie pozostałej części floty lotniczej.
Szacunki mówią, o tym że do 2030 roku liczba używanych modeli Suchoji Superjet 100 spadnie ze 150 do zaledwie 28. To zapaść o niemal 80%. Za chwilę Rosjanie będą mogli zapomnieć o lataniu rosyjskimi liniami lotniczymi. Pozostaną im tureckie, chińskie, a być może nawet te z Korei Północnej. Sytuacja w przemyśle lotniczym to tylko jeden z coraz liczniejszych problemów Rosji. Państwo Putina rozpada się na naszych oczach. O problemach z rosyjską ropą przeczytacie w artykule „Rosja sprzedaje ropę za bezcen”.
